# Anlaşmalı Boşanma: Şartlar, Protokol ve En Sık Yapılan Hatalar

Yayın tarihi: 2026-06-01 · Kocaağa Avukatlık

> Anlaşmalı boşanmanın yasal şartları, boşanma protokolünde bulunması gerekenler ve uygulamada en sık yapılan hatalar. Fethiye'den güncel bir rehber.

Eşler boşanma ve sonuçları üzerinde uzlaşabiliyorsa, anlaşmalı boşanma çoğu zaman tek celsede biten, tarafları ve çocukları en az yıpratan yoldur. Ne var ki uygulamada gördüğümüz tablo şudur: internetten indirilen şablon protokollerle açılan davaların bir kısmı ilk duruşmada reddedilmekte, bir kısmı ise boşanmadan yıllar sonra yeni davalara dönüşmektedir. Bu yazıda anlaşmalı boşanmanın yasal şartlarını ve protokol hazırlarken kaçınılması gereken hataları özetliyoruz.

## Yasal şartlar

Türk Medeni Kanunu'nun 166/3. maddesine göre anlaşmalı boşanma için üç şart birlikte aranır:

1. **Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır.** Bir yılı doldurmayan evliliklerde anlaşmalı boşanma mümkün değildir; taraflar anlaşmış olsa bile dava çekişmeli usule göre yürür.
2. **Eşler, boşanmanın tüm sonuçları üzerinde anlaşmış olmalıdır.** Nafaka, tazminat, velayet ve kişisel ilişki konularının tamamı kapsanmalıdır; tek bir konuda dahi uyuşmazlık varsa dava anlaşmalı olmaktan çıkar.
3. **Taraflar hâkim önünde iradelerini bizzat açıklamalıdır.** Duruşmaya vekil gönderilerek anlaşmalı boşanma tamamlanamaz; her iki eşin de duruşmada hazır bulunması zorunludur.

Hâkim, protokolü taraflar ve çocukların menfaati yönünden denetler; gerekli gördüğünde değişiklik isteyebilir. Yani protokol, mahkemeyi bağlayan değil mahkemece denetlenen bir metindir.

## Protokolde neler bulunmalı?

İyi hazırlanmış bir boşanma protokolü en az şu başlıkları net ve icra edilebilir biçimde düzenler:

- **Velayet ve kişisel ilişki:** Velayetin hangi tarafta kalacağı; diğer tarafın çocukla görüşme günleri, bayram ve yaz tatili düzeni takvim netliğinde yazılmalıdır.
- **İştirak nafakası:** Çocuk için ödenecek aylık tutar, ödeme günü ve yıllık artış oranı (örneğin TÜFE) açıkça belirtilmelidir.
- **Yoksulluk nafakası ve tazminat:** Talep varsa tutarı; yoksa taraflardan her birinin bu haklardan feragat ettiği açıkça yazılmalıdır. Sessiz kalınan kalemler ileride dava konusu olabilir.
- **Mal rejiminin tasfiyesi:** Ev, araç, banka hesabı ve borçların paylaşımı tek tek sayılmalı; tapu devri gibi edimler süreye bağlanmalıdır.
- **Ziynet eşyası:** Düğün takılarının kime ait olduğu ve iade edilip edilmeyeceği ayrıca düzenlenmelidir; uygulamada en çok unutulan kalemdir.

## En sık yapılan hatalar

**1. Belirsiz nafaka hükümleri.** "Uygun bir nafaka ödenecektir" gibi ifadeler icra edilemez. Tutar, ödeme şekli ve artış yöntemi rakamla yazılmalıdır.

**2. Mal rejiminin atlanması.** Protokolde mal paylaşımına hiç değinilmemesi, boşanmadan sonra katılma alacağı davasının kapısını açık bırakır. Amaç tam kapanış ise, tarafların mal rejiminden kaynaklı taleplerinden karşılıklı feragat ettiği açıkça yazılmalıdır.

**3. Velayet düzeninin çocuğun yararına aykırı kurulması.** Hâkim, çocuğun üstün yararına aykırı gördüğü velayet ve görüş düzenini onaylamaz; bu durumda dava uzar veya reddedilir.

**4. Boş tarihli veya baskı altında imzalanan protokoller.** İrade sakatlığı iddiaları protokolün ve boşanmanın kesinleşmesinden sonra dahi uyuşmazlık doğurabilir. Protokol, iki tarafın da hukuki destek aldığı bir ortamda hazırlanmalıdır.

**5. Edimlerin süreye bağlanmaması.** "Ev eşe devredilecektir" yazmak yetmez; devrin hangi tarihe kadar, hangi masraflar kimde olacak şekilde yapılacağı belirtilmelidir. Aksi halde protokol hükmünün icrası için ayrıca uğraşmak gerekir.

## Duruşma ve sonrası

Şartlar tamamsa anlaşmalı boşanma davası çoğunlukla tek duruşmada karara çıkar. Kararın kesinleşmesiyle boşanma hüküm doğurur; nüfus kaydı mahkemece resen güncellenir. Protokol hükümleri kararın eki haline geldiğinden, yerine getirilmeyen edimler ilamlı icra yoluyla takip edilebilir.

Boşanma sonrasında koşullar önemli ölçüde değişirse iştirak nafakasının artırılması veya azaltılması ile velayetin değiştirilmesi her zaman dava konusu yapılabilir; protokol bu hakları ortadan kaldırmaz.

## Sonuç

Anlaşmalı boşanmanın hızı, protokolün kalitesiyle doğru orantılıdır. Eksik veya kopyala-yapıştır bir protokol, bugün kazandırdığı zamanı yarın fazlasıyla geri alır. Fethiye ve çevresinde anlaşmalı boşanma sürecini değerlendirmek için [Boşanma ve Aile Hukuku](/fethiye-bosanma-avukati/) sayfamıza göz atabilir veya [büromuzla iletişime geçebilirsiniz](/iletisim/).

*Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Somut olayınız için avukatınıza danışınız.*

---
HTML sürümü: https://kocaagaavukatlik.com/blog/anlasmali-bosanma-sartlari-ve-protokol-hatalari/